{"id":4031,"date":"2018-10-05T10:04:23","date_gmt":"2018-10-05T07:04:23","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.aura-istanbul.com\/?p=4031"},"modified":"2020-08-21T22:06:47","modified_gmt":"2020-08-21T19:06:47","slug":"isigin-ve-sadeligin-mimari-tadao-ando","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/staging.aura-istanbul.com\/index.php\/2018\/10\/05\/isigin-ve-sadeligin-mimari-tadao-ando\/","title":{"rendered":"I\u015f\u0131\u011f\u0131n ve Sadeli\u011fin Mimar\u0131: Tadao Ando"},"content":{"rendered":"

Pompidou Sanat Merkezi (Paris), 10 Ekim – 31 Aral\u0131k 2018 tarihleri aras\u0131nda usta mimar Tadao Ando\u2019nun retrospektif sergisine ev sahipli\u011fi yapacak. Minimal mimarl\u0131\u011f\u0131n en \u00f6nemli temsilcilerinden olan Ando i\u00e7in haz\u0131rlanan serginin k\u00fcrat\u00f6r\u00fc Frederic Migayrou. Ando\u2019nun 50 i\u015fini, 180 \u00e7izim, 70 orijinal maket, \u00e7e\u015fitli video ve slayt g\u00f6sterileri ile ziyaret\u00e7isine sunacak olan sergi; d\u00f6rt ana tema alt\u0131nda k\u00fcrate ediliyor: \u2018Kentsel \u00c7\u00f6z\u00fcm<\/em>, <\/em>Mekan\u0131n Temel \u015eekli, Peyzaj\u0131n Orijinleri, Tarih ile Diyalog\u2019<\/em> ba\u015fl\u0131klar\u0131 Naoshima isimli merkezi bir enstalasyon ile kurgulan\u0131yor.<\/p>\n

Enstalasyon; Ando\u2019nun Naoshima Adas\u0131\u2019nda, do\u011fal peyzaj\u0131 ile kurdu\u011fu ba\u015far\u0131l\u0131 ili\u015fki ile me\u015fhur olan, a\u00e7\u0131k hava mimarl\u0131k ve sanat m\u00fczesi projesini referans al\u0131yor. Bu enstalasyon ve zengin i\u00e7eri\u011fi ile sergi; Ando\u2019nun ilham verici mimarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n izlerini s\u00fcr\u00fcyor. Malzeme, geometri, \u0131\u015f\u0131k, \u00e7evre ile kurdu\u011fu ili\u015fki ve mekan deneyimi gibi konularda her zaman ilham verici ve s\u0131ra d\u0131\u015f\u0131 tasar\u0131mlar\u0131 ile hayranl\u0131k uyand\u0131ran Tado Ando\u2019nun ya\u015fam\u0131 ve i\u015flerine biz de daha yak\u0131ndan bakmak istedik.<\/p>\n

Hayat\u0131 ve Gen\u00e7li\u011fi<\/strong><\/h2>\n

1941 Osaka do\u011fumlu olan Tado Ando, 2.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n etkilerinin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir d\u00f6nemde, Japonya\u2019n\u0131n kalabal\u0131k bir \u015fehrinde, ailesinin ikiz \u00e7ocuklar\u0131ndan biri olarak d\u00fcnyaya geliyor. Ailevi nedenlerden dolay\u0131 iki ya\u015f\u0131nda ikizinden ayr\u0131larak b\u00fcy\u00fckannesi taraf\u0131ndan yeti\u015ftirilmesine karar veriliyor. Yeti\u015fti\u011fi \u00e7evredeki zorlay\u0131c\u0131 iklim ve do\u011fa ko\u015fular\u0131n\u0131n, kendisinin mimari i\u015flerinde do\u011fa ile kurdu\u011fu ba\u015far\u0131l\u0131 ili\u015fkiye y\u00f6n verdi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n

Agresif ve ba\u011f\u0131ms\u0131z bir \u00e7ocuk olan Ando, kendisinden;<\/p>\n

\u201cHi\u00e7 bir zaman iyi bir \u00f6\u011frenci olmad\u0131m. S\u0131n\u0131f\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kendi ba\u015f\u0131ma \u00f6\u011frenmeyi tercih ederdim. 18 ya\u015f\u0131mda Kyoto ve Nara\u2019daki bir\u00e7ok etkileyici geleneksel mimari eser olan tap\u0131nak, mabet ve \u00e7ay evlerini gezmeye ba\u015flad\u0131m. Mimarl\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ek mimari eserleri gezerek ve onlar hakk\u0131ndaki kitaplar\u0131 okuyarak \u00f6\u011frendim.\u201d<\/em><\/p><\/blockquote>\n

diyerek bahsediyor.<\/p>\n

Alayl\u0131\u00a0 Mimar<\/strong><\/h3>\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde minimal mimarl\u0131\u011f\u0131n en \u00f6nemli temsilcisi olarak kabul g\u00f6ren Ando, herhangi bir mimarl\u0131k okulundan mezun de\u011fil. 12 ya\u015f\u0131nda eve gelen bir marangozdan \u00e7ok etkilenerek \u00e7ocuk ya\u015flar\u0131nda ah\u015fap i\u015f\u00e7ili\u011fine ba\u015flayan Ando, yap\u0131sal \u00fcretimden keyif alsa da, hem \u00fcniversiteye gidecek maddi g\u00fcc\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131ndan, hem de okulu sevmedi\u011finden mimarl\u0131k e\u011fitimi alm\u0131yor. Liseyi bitirdikten sonra b\u00fcy\u00fckannesine bakmas\u0131 gerekti\u011fi i\u00e7in boks\u00f6r oluyor. Bu sayede \u00fcniversite diplomas\u0131 olmadan yapaca\u011f\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck i\u015flere g\u00f6re daha iyi kazanabilece\u011fine inan\u0131yor.<\/p>\n

Boks yapt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde, tasar\u0131m ve in\u015fa arzusu azalm\u0131yor. Tokyo\u2019ya yapt\u0131\u011f\u0131 seyahat s\u0131ras\u0131nda Frank Lloyd Wright\u2019\u0131n tasarlam\u0131\u015f oldu\u011fu Otel \u0130mperial\u2019e duydu\u011fu hayranl\u0131k sayesinde boks hayat\u0131n\u0131 bitirip, mimarl\u0131k arzusunun pe\u015finden gitmeye karar veriyor. \u0130\u00e7 mimarl\u0131k b\u00f6l\u00fcmlerinin gece s\u0131n\u0131flar\u0131nda, \u00e7izim dersleri almaya ba\u015flayan Ando;\u00a0 sonras\u0131nda d\u00f6rt y\u0131l\u0131n\u0131 d\u00fcnyan\u0131n \u00e7evresinde \u00fcnl\u00fc mimarlar\u0131n eserlerini gezerek ve bunlar\u0131n eskizlerini \u00e7al\u0131\u015farak ge\u00e7iriyor. Le Corbusier\u2019e \u00f6zellikle Notre Dame du Haut Kilisesi\u2019ne b\u00fcy\u00fck hayranl\u0131k duyan Ando, beton duvarlarda \u00f6zenle tasarlanm\u0131\u015f a\u00e7\u0131kl\u0131klar\u0131n i\u00e7 mekanda sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 \u0131\u015f\u0131k ve deneyim zenginli\u011finden \u00e7ok etkileniyor.<\/p>\n

Mimarl\u0131k Kariyeri<\/strong><\/h2>\n

1969 y\u0131l\u0131nda Japonya\u2019ya d\u00f6n\u00fcp, 28 ya\u015f\u0131nda kendi ofisini kuran Ando, diplomas\u0131 ya da i\u015f tecr\u00fcbesi olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in i\u015f almakta zorlan\u0131yor. Kendisi daha sonra, gen\u00e7lik y\u0131llar\u0131 ve kariyerinin ba\u015flang\u0131c\u0131nda s\u00fcrekli umutsuz durumlarla m\u00fccadele etmek zorunda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor. 1973 y\u0131l\u0131nda ilk yap\u0131s\u0131 olan Tokmishima Evi<\/strong>\u2019ni in\u015fa ediyor. Bu tasar\u0131m\u0131, en \u00fcnl\u00fcs\u00fc Azuma Evi olan ve kendisini \u00fcne kavu\u015fturan bir seri ev projesinin ilki oluyor.<\/p>\n

Azuma Evi projesinde, hayal edilmeyen bir \u015fey yaparak; geleneksel ah\u015fap evlerle \u00e7evirili bir alanda br\u00fctal bir binay\u0131 korkusuzca tasarlay\u0131p, in\u015fa ediyor. Bu proje ile 1979 y\u0131l\u0131nda Japonya Mimarl\u0131k Enstit\u00fcs\u00fc \u00d6d\u00fcl\u00fc<\/strong>\u2019n\u00fc kazan\u0131yor. 65 metrekarelik bu k\u00fc\u00e7\u00fck ev, Ando\u2019nun mimarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 e\u015fsiz k\u0131lan temel prensiplerinin (\u0131\u015f\u0131k etkisi, malzeme ve duvarlar\u0131n \u00f6nemi, geometri ve do\u011fa ile kurulan kusursuz ili\u015fki) hepsinin \u00f6zelliklerini ta\u015f\u0131r nitelikte. Toplumu yeniden \u015fekillendirmenin, kenti de\u011fi\u015ftirmekten ge\u00e7ti\u011fine inanan Ando, bunun da ancak evi de\u011fi\u015ftirmek ile m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n

Tasar\u0131mda Zen Etkisi<\/strong><\/h3>\n

Japonya\u2019daki spirit\u00fcel ya\u015fam Ando\u2019nun stilinde \u00f6nemli bir etkiye sahip. Sadeli\u011fin g\u00fczelli\u011fini temsil edebilmek i\u00e7in hi\u00e7li\u011fin ve bo\u015flu\u011fun da \u00f6nemsenmesi gerekti\u011fine inan\u0131yor. Tasar\u0131mlar\u0131nda kompleks bir dola\u015f\u0131m, etkileyici ve sade i\u00e7 mekanlar\u0131 g\u00f6sterir nitelikte oluyor. D\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015ften \u00e7ok, i\u00e7sel duygulara \u00f6nem veren Zen inan\u0131\u015f\u0131n\u0131n etkileri, t\u00fcm i\u015flerinde d\u0131\u015f mekanlar\u0131n sadeli\u011fi ve i\u00e7 mekanlardaki deneyim zenginli\u011fi ile hissediliyor.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nTado Ando At\u00f6lyesi, Foto\u011fraf: Kaita Takemura \/ Port\u00a0<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>
\nTadao Ando At\u00f6lyesi, Foto\u011fraf: Kaita Takemura \/ Port\u00a0<\/em><\/p>\n

Ando\u2019nun konut projeleri ile gelen ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131, daha sonra dini mekanlarda kurdu\u011fu atmosfer takip ediyor. I\u015f\u0131k Kilisesi,\u00a0 Su \u015eapeli gibi dini mekanlarda Ando, kullan\u0131c\u0131lar\u0131na zengin i\u00e7 mekan deneyimleri sundu\u011fu ve kusursuz betonunun imzas\u0131 haline geldi\u011fi projeler yap\u0131yor. Daha sonra renovasyondan, m\u00fczeye, fabrikadan, \u00fcniveristeye yay\u0131lan farkl\u0131 konseptlerde tasar\u0131m yapma f\u0131rsat\u0131 buluyor. Mekan ve malzeme kalitesinin yan\u0131 s\u0131ra Ando, binalar\u0131n do\u011fayla ileti\u015fim kurmakla ilgili bir sorumlulu\u011fu oldu\u011funa inan\u0131yor. Binalar\u0131n bulundu\u011fu yap\u0131l\u0131 \u00e7evreyi, ya da do\u011fas\u0131n\u0131 daha iyi deneyimlemek i\u00e7in bir ara\u00e7 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Geometri ve malzeme bilgisini bunun i\u00e7in kusursuz bir \u015fekilde kullanmay\u0131 ba\u015far\u0131yor.<\/p>\n

Pritzker \u00d6d\u00fcl\u00fc<\/strong><\/h3>\n

Derinlikli d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ve sadeli\u011finden taviz vermeyen Ando, tasar\u0131mlar\u0131 ile y\u00fczy\u0131l\u0131m\u0131z\u0131n tart\u0131\u015fmas\u0131z en b\u00fcy\u00fck mimarlar\u0131ndan biri haline geliyor. 1995 y\u0131l\u0131nda Pritzker \u00d6d\u00fcl\u00fc\u2019ne lay\u0131k g\u00f6r\u00fclen Ando, 100.000 dolar para \u00f6d\u00fcl\u00fcn\u00fc 1995 Kobe Depremi\u2019nde ailesini kaybeden \u00e7ocuklara ba\u011f\u0131\u015fl\u0131yor. Ando\u2019nun mimarl\u0131\u011f\u0131, hayat\u0131, etkilendikleri ve hatta betonu ile ilgili ki\u015fisel cevaplar\u0131na daha detayl\u0131 bakabilece\u011finiz r\u00f6portaj\u0131na https:\/\/www.surfacemag.com\/articles\/tadao-ando\/<\/a>\u00a0 ba\u011flant\u0131dan ula\u015fabilirsiniz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Ando\u2019nun eserlerinden \u00f6rnekleri a\u015fa\u011f\u0131da bulabilirsiniz.<\/p>\n

–Azuma Evi, Sumiyoshi (Japonya), 1976<\/a><\/strong><\/h4>\n

\"\"<\/a>\"\"<\/a><\/p>\n